1 Ocak 2020 Çarşamba

U-topos - Reform Sürecinde Ütopyacılık Fikri


Thomas More'un öncülük ettiği latincede -olmayan yer- anlamına gelen ve Antik Yunan düşünürlerinin ideal siyasal düzenine eşdeğer bir yoldan çözüm getirme güdüsüyle fikri temeli atılan ütopyacılık tarih boyunca birçok yazar tarafında tekrar tekrar kurgulanmıştır.

Klasik ütopyacıların temel uğraş alanı 'iyi yaşamın' sağlanmasıydı ve bu da sadece toplumsal düzenin etkili bir siyasi otoriteyle biçimlendirilmesiyle başarılabilirdi. Sokrates'ten Platon'a yunan felsefesinin başat olarak cevaplamaya ya da gerçekleştirmeye çalıştığı temel motif mutluluğun kurulması olmuştur.

Toplumun her yönüyle ahlaki ve rasyonel planlanması, her türlü bireyselliğin aşıldığı insan-toplum ilişkilerindeki doğal ve organizmacı toplum görüşü, ortak ahlaki ve rasyonel öncüller temelinde hem gönüllüğü sağlayacak hem de düzeni yeniden üretecek olacak eğitime verilen önem, doğuştan gelen toplumsal statüden çok yetenek ve bilgelik üzerine dayanan seçkinci bir yönetim anlayışı.

More'un ortaya attığı bir diğer önemli hususta ideal toplum düzenini yeşertecek bu kıstasların ötesinde, mutluluğun tekil değil kollektif olarak düşünülmesidir. Bu kollektivite nitelik olarak eşitlik çizgisinde tanımlanır ve zenginliğin adil dağıtımının fikirsel eksenin a priorisi yapılmasıyla son bulur.